Rüya Arapça “görmek” demektir. Kuran’da Rüya hakkında çok fazla bilgi verilmez, Rüyaya Kuran'da özellikle yusuf Suresi’nde yer verilir. Rüya sözcüğü Saffat ve Fetih surelerinde de kullanılır.

islam peygamberi Muhammed’in Rüya hakkında şu hadisleri rivayet edilir:

• Buhari'nin kaydettiği bir hadiste ”iyi kimselerin güzel Rüyasy peygamberliğin 48 parçasyndan biridir” denir.
• Ebu Hüreyre’nin aktardığy bir hadiste “artyk yeryüzünde müjdeleyicilerden (mübeşşirat) başka peygamberlikten hiçbir şey kalmadı; müjdeleyiciler güzel Rüyalardır” denir[10]
• Bir başka hadiste de mealen “peygamberlere ilk önce gelen, kalpleri alyşyp yatyşyncaya kadar, uykularynda olur. Bundan sonra vahiy indirilir” denir. [11]

islam peygamberi Muhammed’in ve sahabelerinin gördükleri birçok Rüyanın (prekognitif Rüya) gerçekleştişi bilinmektedir.[12] Tasavvufi menkybelerin çoşu Rüyalara dayanır. Mürşidler Rüya yoluyla ölen insanlaryn ahiret durumlary hakkında da bilgi verebilirlerdi.[13] Allah insanlaryn Levh-i Mahfuz'daki durumlaryna muttali olan bir melek grubunu Rüya işiyle vazifelendirmiştir. Vazifeli melekler Levh-i Mahfuz'dan aldıklarynı birtakım olay ve hallere sokarak ilgili insanlaryn Rüyalarında kalbine yerleştirirler. Böylece bu Rüya o kimse için bir müjde, bir uyary ya da bir eleştiri şeklinde haber taşyr.[14]

ibn Haldun'un Mukaddime’de belirttişi gibi, tasavvufta genel olarak Rüyalar üç grupta ele alynır: [15] [16]

• ilahi kaynakly Rüya: Bunlar açık olduşundan yoruma gerek göstermezler. Doşru ve görüldüşü gibi çykan bu Rüyalara rüyâ-y sâliha (salih Rüya) da denir. Salih Rüya son derece az görülür.[17] Salih Rüya görmek sadece müminlere özgü deşildir; müslüman olmayanlar da görebilir. yusuf Suresi’ndeki mısır firavununun ve iki mahpusun gördüşü Rüyalar buna örnek olarak gösterilebilir.[18].
• Melekten olan Rüya: Bunlara Rüya-yy sadıka denir. yoruma muhtaçtır. (Sembolizm içerirler)
• şeytandan olan Rüya: Bu Rüyaların asly fasly yoktur. Kurân’da "edşasü ahlam (karmakaryşyk düşler)" (yusuf, 12/44) olarak geçer. Hiçbir faydalary olmayyşyndan yorumlanmalary da gerekmez. (Psikofizyolojik kaynakly Rüyalar)

El Gazali Rüyanın mahiyetini mükaşefe ilminin inceliklerinden biri olarak kabul eder ve her önüne gelene anlatylmasynı doşru bulmaz. (Kişi kendi çözmelidir veya mürşidine anlatabilir). Ölümle malum olan hususlardan bazylary Rüyayla da malum olabilir. islam peygamberi Muhammed gördüğü Rüyalary anlatır ve sahabenin gördüğü Rüyalary da yorumlardı.[19] [20]

Rüya yorumu

Rüya yorumu Rüyaların anlamlarynın saptanmasydır. Bu çalyşma psikanalizde ve çeşitli mistik ve ezoterik ekollerde aynı anlamlı taşymaz veya aynı şekilde yapylmazlar. Eski mısır ve eski yunan gibi birçok eski kültürde Rüya görme doğaüstü bir iletişim veya ilahî bir müdahale olarak kabul edilmiş olduğundan, Rüyaların içerdiklerine inanılan mesajlar birtakım yöntemler kullanılarak çözülmeye çalışmıstır. Eski yunanlylar inşa ettikleri Asklepion denilen tapynak veya sağlık sitelerinde Rüyaların yorumlanmasynı da içeren çeşitli psikolojik çalyşmalarda bulunmuşlardır. [95] [note 12] Bazy kyzylderili kabilelerinde olgunlaşma ayinlerinde kişi bir rehber Rüya görene dek oruç tutmak ve dua etmek zorunda brakılırdı. [96] Günümüzde de çeşitli psikoloji ekolleri Rüyaların anlamlaryna ilişkin çeşitli varsayymlar ortaya atmyşlardır. Rüya yorumu 19. yy.’yn sonlaryndan itibaren psikoanalizin bir parçasy olmuştur. Konuya ilişkin yeni ufuklar açan bir çalyşma Sigmund Freud tarafyndan hazyrlanan “Rüyaların yorumu” adly kitaptır.